Browsing Tag

Ati

Grief in Boracay

 

“Kaya namon nga mga iloy ang kalisod, ang hindi namon kaya ang makita amon onga nga gakalisod.”
(We, mothers, could bear grief, but we cannot bear seeing our children suffer.)
-Ati mother in Boracay
 
The Duterte government single-handedly ordered the closure of Boracay Island in Malay, Aklan province for tourists and non-residents for six months starting April 26, 2018.
Duterte described the island as a ‘cesspool’ and announced rehabilitation and land reform for the island.
Various groups opposed to the closure of the island expressed dismay after Duterte admitted he has no master plan for Boracay. Groups as well questioned the viability of the land reform for the island.

Dinagyang Na Naman

Dinagyang Na Naman
Prof. Tomasito T. Talledo*

I.
 Bilek sang ilek gid ‘ya p’re
 Palaniskog ta kay Dinagyang na naman.
 Ti mabaha taong-puti diri sa syudad
 Turoturista! Turo-turotot-turista kag
 mahamot-hamot nga mga bulsa.
 Turista, suldado, bisita, marinero
 Ay! Yudi-putputs kay dayon dapo sang
 Mga kaplog sa may lagtik kwarta.
 Bilek sang ilek sang ilek gid ‘ya p’re!
 Sa hotel, sa ilimnan kag sa kon diin gin-ula
 sang mga Butakal ang ila lapuyot nga
 kalisdanan, sigue dasok bisan gutok
 Kay sa ka-linti, Dinagyang na naman!
 Sa baho sang dolyar, sa pula-pula nga hita
 Ang mga opisyales sang syudad masig palumba-anay
 Gusto-gusto nila mangin bugaw
 bisan arsubispo bugaw man gani.
 Ay! Belat sang ‘mak gid ‘ya p’re!
 Pangsut nga lugar ang Iloilo
 Kay tanan-tanan nga mga bulay-ug, kuyapon kag tipuson
 nga mga parak lisensyado mangihi sa tunga dalan
 Kag ang bata nga Senyor Santo Nino nahubog
 sang mga palagwaon.
 Belik sang ilek ‘ya p’re
 Palaniskog ta kay Dinagyang na naman!

II.
 Dinamuhal sang Iloilo ang binuy-an sang Dinagyang
 Naga kinastahanay na pero daw sa wala lang!
 Gin takwasan sang Kupas ang Reyna sang Oros
 Nag palanig-a tindug tanan nga mga Bastos.
 Hala! Tres-tiros-pabor todas kay may pantot
 Sa panggueng-guihan sang Villa Arevalo.
 Laway-laway, dilap-dilap sa paa sang guapa nga baboy
 Higup-higup, supsup-supsup sa daku nga itlog sang baka
 Saboruso nga bulong sa mga gutom sang ginhawa
 Kanamiton sa tiendahan sang La Paz .
 Magahud ang pangakak sang mga manugpapatad
 Sa kapula-pula nga padong, sa kataliwis nga tahud
 Grabe ang sinyapul sang mga sulog kag munga
 Sa magutok nga bulangan sang Jaro.
 Dinamuhal sang Iloilo ang binuy-an sang Dinagyang
 Naga kinastahanay na pero daw sa wala lang!

III.
 “Ma dagyang man tana ang Ati.”
 Hiligdaan nga mainit, sementado nga dalan,
 maitum sa pusnga sang salakyan.
 Gina tabug, gina lagas, gina kangil-aran
 sa pag pakitluoy padayon gihapon.
 Galukdo palangabuhian sa bug-os nga adlaw
 makabaligya lana, lumay, pangalap.
 Aga pa naga linggi-linggi na sa kahulugbon,
 walay makaon, walay paalabuton.
 Sa pagtulog kahulid ang higku sang syudad,
 huragok di malabwan sang may manggad.
 “Ma dagyang man tana ang Ati.”

*Prof. Talledo is a faculty member of Division of Social Sciences, College of Arts and Sciences, University of the Philippines Visayas and is currently handling Political Science and Sociology courses.(panaytoday.net)

Photo credits to The Traveling Panda